Czekałem na ten moment. Było wiadomo od dawna, że chowanie głowy w piasek i udawanie, że internet składa się ze statycznych stron HTML (oraz wymaganie żeby każda aplikacja sprowadziła się do statycznych stron HTML), nie ma przyszłości. Prędzej czy później Google musiał zacząć przetwarzać JavaScript.

Rozumiem, czemu w interesie Google było opóźnianie tego momentu: przetwarzanie JavaScript kosztuje znacznie więcej niż statycznego HTML. Tworzy też całą gamę interesujących, a dotąd nieznanych problemów z bezpieczeństwem. Dlatego uraczono nas koślawą protezą, czyli escaped_fragment. Dlaczego protezą? To rozwiązanie nie wspierało stron, gdzie część funkcjonalności (i treści) dostarcza inny serwer niż źródłowy. W dzisiejszych czasach serwer, z którego ściągany jest szkielet strony, często robi niewiele. Z innych serwerów dociągane są wyniki wyszukiwania, rekomendacje, FAQ, czy interfejsy do kontaktowania się z firmą. Udawanie, że GoogleBot może poprosić serwer o HTML zawierający całą zawartość strony, było bez przyszłości.

Przypuszczam, że to dopiero testy i minie nieco czasu zanim to rozwiązanie stanie się oficjalne, tym niemniej bardzo się cieszę.

Wybór nie był łatwy: setki modeli, tabelki ze specyfikacjami, katalogi. Wejścia HDMI, jasność, kontrast, wbudowany internet, 3D… Wiedziałem jednak dobrze, na czym konkretnie mi zależy, a sklep w którym kupowałem miał produkty świetnie opisane w precyzyjnych tabelkach. Linijka przyłożona do monitora pozwoliła porównać parametry.

Złożyłem zamówienie. Przedpłaciłem. Poczekałem. Wywierciłem dziury na uchwyt w ścianie. Mój Panasonic miał wkrótce do mnie trafić.

Dotarł Daewoo.

Kurier tłumaczył się gęsto, że on nic nie wie i nic nie może. Przeprasza. Mogę oczywiście zrezygnować z umowy, wystarczy żebym odwiózł telewizor do magazynu w Zgorzelcu. Sklep zwróci za benzynę. On już musi uciekać, bo inni klienci czekają, rozumie Pan, do widzenia.

Cóż miałem zrobić — na ścianie zawisł Daewoo. Ze specyfikacjami Panasonica, wybranego po kilku tygodniach przeglądania ofert miał wspólną jedną liczbę: 42. Tyle cali ma przekątna ekranu tego co wybrałem i tego, co dostałem. Ale w końcu nie będę przecież wiózł sam telewizora do Zgorzelca…

Po wymianie kilku pism ze sklepem dostałem zniżkę. Procent ceny, fragment marży sklepu. Plus bon zniżkowy na kolejny zakup. Sklep i tak zarobił na tej transakcji.

Prawnik mówi mi, że nie mam szans na wygraną w sądzie. Otóż polskie sądy zasądzają zadośćuczynienie jedynie w „sytuacjach kiedy standard dostarczonego produktu jaskrawo odbiega od tego który widnieje w umowie”. A w tym przypadku oba telewizory są porównywalnego standardu. Oba w końcu mają 42 cale. No i cena się niewiele różni. Co z tego, że zamawiałem A, a dostałem B?

Brzmi niewiarygodnie? To prawdziwa historia — tyle, że zamiast telewizora są wczasy, a sprzedawcą jest biuro podróży TUI Polska. TUI zarezerwowało mi konkretny hotel (wybrany po pracowitym przeglądaniu precyzyjnego katalogu) na pół roku przed wyjazdem, wzięło pieniądze na dwa miesiące przed wyjazdem, a po przylocie na miejsce ich przedstawiciel powiedział „nie mamy Pana hotelu”. Dostałem coś zupełnie innego. No tak, rezerwował Pan hotel rodzinny, z placem zabaw dla dzieci i atrakcjami, ale ten zamienny też jest ładny. Co prawda 50km dalej, bez atrakcji dla dzieci, ale rozumie Pan, ten sam standard. Tak, oczywiście, można odstąpić od umowy, następny samolot do Polski za kilka dni, mam nadzieję że Pana chore dziecko dobrze zniesie kolejne kilkanaście godzin podróży.

Jak się okazuje, sądy orzekają w sprawach turystyki wręcz kuriozalnie. Oto nie jest istotne, co jest zapisane w umowie i za co sprzedawca wziął pieniądze. Biuro podróży może pokazywać w katalogu cokolwiek, podpisywać z klientami umowy, a potem umieszczać ich tam gdzie jest akurat wygodniej (i taniej). Ważne, żeby to robić dopiero na miejscu. Klient wyraźnie mięknie po kilkunastu godzinach podróży i zgodzi się na wszystko. Klient z płaczącym chorym dzieciakiem na ręku jest miękki jak masełko. A jeśli „standard hotelu nie odbiega jaskrawo od tego w umowie”, sąd i tak nie zasądzi odszkodowania.

Wyciągnąłem z tej lekcji wnioski:

1. Nigdy już nie kupię wczasów w TUI Polska Sp. z o.o.

2. Można sprzedawać produkt A, dostarczać produkt B i być bezkarnym.

3. Zakładam firmę. Będę sprzedawał produkty, dostarczając nieco tańsze zamienniki. Zrobię tak, żeby trudno było zrezygnować z umowy. Protestującym klientom zwrócę część marży, więc i tak zarobię na każdej transakcji. Nikt mnie nie pozwie do sądu, bo przecież standard tego, co dostarczę, nie będzie „jaskrawo odbiegał” od tego co klienci zamówili. Sąd nie zasądzi odszkodowania.

P.S.: wiem o prawnikach wśród czytelników. Jeśli jest chętny na podjęcie się takiej sprawy, zapraszam.

Nagle jak spod ziemi wyrasta obok mnie ochroniarz. Wskazując na zegarek mówi „czas minął!”, zabiera mój wózek i zaczyna uciekać. Ludzie w sklepie rozstępują się na boki z przerażeniem na twarzy. Pędzący z moim wózkiem ochroniarz uderza mocno w drzwi z napisem „tylko dla personelu”, które roztrzaskują się na boki i wkrótce zamykają za nim, kołysząc się i popiskując smętnie. Po moich zakupach ani śladu. Półtorej godziny wybierania stracone.

Brzmi bezsensownie? A jednak — wczoraj dokładnie tak potraktował mnie sklep internetowy, gdzie wypełniłem pracowicie koszyk, a potem odszedłem od komputera na trzy godziny. Znam też kolejnych kilka sklepów, gdzie koszyk klienta jest czyszczony raz dziennie lub raz na 2-3 dni.

Jaki to ma sens? Czy ktoś zastanowił się w ogóle nad celowością kasowania koszyków klientom? Czy chodzi o ukaranie ich za zbyt długie robienie zakupów? A może celem jest uniemożliwienie im wrzucania do koszyka zakupów spożywczych przez cały tydzień (w końcu wiadomo, że powinni spisywać listę na kartce)? Nie, już wiem! Celem jest zdyscyplinowanie klientów, żeby szybko robili zakupy i się nie ociągali! W końcu sklep internetowy nie z gumy i może pomieścić tylko ograniczoną liczbę zalogowanych klientów.

Podejrzewam, że gdzieś w każdej z firm, o których piszę, siedzi informatyk, który stwierdził swego czasu, że będzie wydajniej i optymalniej jeśli koszyki będą usuwane. Nikt nigdy tej decyzji później nie zakwestionował. Tymczasem każdego dnia szkodzi ona dochodom sklepu! Klient, który włożył towar do koszyka, jest już w połowie drogi do kupienia go: wiadomo, że się towarem interesuje, wiadomo, że prawie się zdecydował. Nie wolno ani tracić tej informacji ani karać klienta!

Dla porównania, Amazon.com koszyka nie kasuje nigdy, słusznie zakładając, że nie ma to sensu, nie ma ku temu żadnego racjonalnego powodu i może skutkować tylko pogorszeniem sprzedaży. Sklep, który mi wczoraj usunął koszyk, stracił około 400zł przychodu.

Właścicielu sklepu, sprawdź czy Ty również zabierasz klientom ich koszyki.

• Podłączanie własnych urządzeń do komputerów jest zdumiewająco trudne. Znikły porty Centronics (LPT), znikły proste RS-232 (COM). Zostało praktycznie tylko USB, z którym nie jest tak łatwo się dogadać.

• Zadziwiająco mało jest urządzeń typu USB <-> kilkanaście I/O. Te, które istnieją, są trudne do znalezienia i na ogół drogie. Czy wszyscy kupują już tylko wentylatorki i lampki USB?

• Jak się okazało, najtańszym sposobem podłączenia I/O do portu USB jest zestaw TI LaunchPad (Texas Instruments) z mikrokontrolerem MSP430. Płaci się $4.30 (dostawa wliczona!) i dwa dni później kurier FedEx wręcza pudełko.

• Giełda elektroniczna w Warszawie na Wolumenie żyje! Ale ledwo zipie. Nie wiem czemu nikt nie sprzedaje tam elementów SMD ze szpuli, trudno dostać cokolwiek aktualnego w ogóle. Jeśli sądzić po zawartości straganów, naszym narodowym hobby jest budowa sieci TV kablowej (mogę się tylko domyślać po co ludziom rozdzielniki i wzmacniacze sygnału CATV).

• To, że można dostać (chińską) stację lutowniczą z gorącym powietrzem i zasilaczem laboratoryjnym za 200zł, jest niesamowite.

• Bałem się elementów SMD, jak się okazuje zupełnie niepotrzebnie. W tej chwili większość nowych układów scalonych jest tylko w wersjach SMD. Drobne elementy kupuje się sprawnie i tanio na Allegro (setkami na ogół). Montaż nie jest żadnym problemem, choć trudno jest znaleźć w sieci informacje jak to robić i trzeba odkrywać wszystko samemu. Pewnie spiszę swoje wnioski, żeby skrócić innym drogę do łatwych i powtarzalnych wyników.

• Sytuacja z forami dyskusyjnymi jest tragiczna. Są w zasadzie tylko koszmarne fora na phpBB i podobnych, takie jak elektroda.pl. Nastawione głównie na wyświetlanie reklam, psują wyniki wyszukiwania w Google. Na samych forach przeważają niestety też dość wyniośli i przemądrzali ludzie, wyśmiewający początkujących, szczególnie tych nie mających dostępu do drogiego sprzętu. Nie znalazłem jeszcze sensownego forum dyskusyjnego o elektronice w Polsce.

• Allegro jest rewelacyjne. A raczej sprzedawcy na Allegro są rewelacyjni. Jeśli tylko mogę, to stamtąd zamawiam elementy. Kilka klików i w 2 dni mam je w swojej skrzynce pocztowej. Nikt się nie myli, wszystko jest precyzyjnie i starannie.

• Wykonywanie płytek drukowanych (PCB) na zamówienie jest w Polsce jakąś katastrofą. Istniejące firmy są drogie, niewydajne, powolne i trudno skorzystać z ich usług. Wszyscy mają swoje Niezmiernie Specjalne Wymagania. Moi faworyci: firma, która każe ręcznie powiększać wszystkie otwory w projekcie o 0,1mm przed przekazaniem do nich oraz firma, która żeby podać cenę wymaga wypełnienia i przesłania do nich formularza rozmiarów A4 w DOC/PDF (!). Każda firma jest Bardzo Ważna, produkuje Tylko Większe Serie, żeby podać dowolną cenę musi Znać Wszystkie Parametry Projektu i ma w głębokiej pogardzie hobbystę-amatora.

• Na szczęście z pomocą przychodzą Chińczycy. Tam nie mają w pogardzie nikogo, kto płaci. I potrafią tak uprościć produkt, żeby możliwe było łatwe kupowanie. W iteadstudio.com wrzuca się do koszyka: prototypy 5x5cm, prototypy 5x10cm… Parametry są ustandaryzowane, instrukcje proste i zrozumiałe, cena nie do pobicia ($9, razem z wysyłką wychodzi $15 za 10 sztuk dwustronnej płytki 5x5cm). Dla wtajemniczonych: płytki są dwustronne, z soldermaską, metalizacją otworów i opisem z jednej strony. Jedyny minus to czas przesyłki (do 2 tygodni), ale to i tak jest szybciej niż terminy wielu polskich firm. Jestem ciekaw, czy w Polsce ktoś wreszcie wpadnie na pomysł stworzenia wydajnego procesu produkcji PCB i zacznie oferować serie prototypowe 5-10szt 5x5cm na Allegro.

• Mikrokontrolery są fantastyczne. Szczególnie MSP430. Programowanie go przypomina mi bardzo programowanie 6502 w moim Commodore 64. Można policzyć ilość cykli zegara na instrukcję, można zapisać do portu i wartość pojawi się na wyjściu, wszystko jest przewidywalne. Bardzo odświeżające po koszmarnych procesorach Intela. Bardzo dobre narzędzia Texasa ułatwiają zadanie. Wiele zadań, które dawniej wymagałyby skomplikowanych układów teraz można zrealizować jednym mikrokontrolerem.

• Oscyloskop polskiej produkcji DT 5200 potrafi przeżyć 15 lat w garażu i nadal działać po wypędzeniu kilku pająków :-)

Ponieważ mój blog służy mi do pisania o tym, czym się interesuję, pojawi się tu teraz więcej o elektronice. Jak zwykle, drogi Czytelniku -- dostajesz to, za co płacisz, a reklamacji po odejściu od kasy nie przyjmuje się.